De Ponderibus Propositiones XIII


De Ponderibus Propositiones XIII




Linda Hall Library Collection Table of Contents



LIBER DE PONDERIBVS IORDANI NEMORARII.

PROPOSITIO PRIMA.
   Inter quælibet duo grauia est uelocitas descenden do proprie, & ponderum eodem ordine sumpta pro portio, descensus autem, & contrarii motus, proportio eadem, sed permutata.

PROPOSITIO SECVNDA.
   Cum fuerit æ quilibris positio æqualis, æquis ponderibus appensis, ab æqualitate non discedet, etsi ab æquidistantia separent, ad æ qualitatis situm reuertetur.

PROPOSITIO III.
   Cum fuerint appensorum pondera æqualia, non motum faciet in æquilibri appendiculorum inæqualitas.

PROPOSITIO QVARTA.
  Quodlibet pondus in quamcunque partem discedat secundum situm sit leuius.

PROPOSITIO QVINTA.
   Si fuerint brachia æquilibris inæqualia, æqualibus ponderibus appensis, ex parte longioris fiet motus.

PROPOSITIO SEXTA.
   Cum unius ponderis sint appensa, & a centro motus inæqualiter distent, & si remotum secundum distantiam propinquius accesserit ad directionem, alio non moto secundum situm, illo leuius fiet.

PROPOSITIO SEPTIMA.
   Aequis ponderibus in æquilibri appensis, si æqualia sint appensibilia, alterum autem circumuolubile, & alterum secundum angulum rectum fixum, quod in circum uolubile appenditur, grauius erit secundum situm.

PROPOSITIO OCTAVA.
   Si fuerint brachia libræ proportionalia ponderibus appensorum, ita, ut in breuiori grauius appendatur, æque grauia erunt secundum situm.

PROPOSITIO NONA.
   Si duo oblonga unius grossiciei per totum similia & pondere & quantitate æqualia, appendantur, ita, ut alterum erigatur, & alterum orthogonaliter dependeat, ita etiam, ut termini dependentis, & medii alterius, eadem sit à centro distantia, secundum hunc sium æque grauia fient.

PROPOSITIO DECIMA.
   Si canonium fuerit symmetrum magnitudine, & sub stantiæ eiusdem, diuidaturque in duas partes inæquales, & suspendatur in termino minoris portionis pondus, quod faciat canonium paralellum epipedo orizontis, proportio ponderis illius, ad superabundantiam ponderis maioris portionis canonii ad minorem, est sicut proportio totius canonii ad duplum longitudinis minoris portionis.

PROPOSITIO VNDECIMA.
   Si fuerit proportio ponderis in termino minoris portionis suspensi ad superabundantiam ponderis maioris portionis ad minorem, sicut proportio totius longitudinis canonii ad duplam longitudinem minoris portionis, erit canonium paralellum empipedo orizontis.

PROPOSITIO DVODECIMA.
  Exiis manifestum est, quoniam si fuerit canonium sim metrum magnitudine, & zona eiusdem notum longitudine & pondere, & diuidatur in duas partes inæquales datas, tunc possibile est nobis inuenire pondus, quod cum suspensum fuerit à termino minoris portionis, faciet canonium paralellum empipedo orizontis.

PROPOSITIO TREDECIMA.
   Si fuerit canonium datum longitudine, spissitudine, & grauitate, & diuidatur in duas partes inæquales, fueritque suspensum à termino minoris portionis pondus datum, quod faciet canonium paralellum empipedo orizontis, longitudo uniuscuiusque portio data erit.


Electronic edition published by Cultural Heritage Langauge Technologies and funded by the National Science Foundation International Digital Libraries Program. This text has been proofread to a high degree of accuracy. It was converted to electronic form using Data Entry.

   

LIBER DE PONDERIBVS IORDANI NEMORARII.

CUm scientia deponderibus sit subalternata tam Geometriæ quam naturali Philosophiæ, oportet in hac scientia quædam geometrice, quædam physice probare. Primum ergo oportet scire, qui brachium descenden do in libra, describit circulum, cuius circuli semidiameter, est semper æqualis brachio libræ. Secundo oporter ostendere, qui maior arcus eiusdem circuli, est magis curuus minori, & qui talis minor plus curuatur, quam in circulo maiore. Primum probatur, quia minus de corda, quæ est recta linea, correspondet proportionaliter arcui maiori, quam minori, non eum arcui duplo correspondet corda dupla, sed minus ea. Secundum patet sic, quia si sumantur de circulo maiori & minori arcus æquales, corda arcus maioris circuli longior est, propterea posset ex hoc ostendi, qui pondus in libra tanto sit leuius, quanto plus descendit in semicirculo. Incipiat igitur mobile descendere à summo semicirculi, & descendat continue, dico tunc qui maior arcus circuli plus contrariatur rectæ lineæ quam minor, & casus grauis per arcum maiorem, plus contrariatur casui grauis, qui per rectam fieri debet, quam casus per arcum minorem , patet, ergo maior est uiolentia in motu secundum arcum maiorem, quam secundum minorem, aliter eum fieret motus magis grauis. Cum ergo plus in ascensu aliquid mouetur uiolentie, patet, quoniam maior est grauitas secundum hunc situm, et quia secundum situationem talium sic sit, dicatur grauitas secundum situm in futuro processu. Ita eum syllogisando de motu, tanquam motus sit causa grauitatis & leuitatis, potius contrarium concludimus per causam huius contrarietatis, plus contrariam, id est plus habere uiolentiæ, qui si graue descendat, hoc est à natura, sed per lineam curuam, hoc est contra naturam, ideo iste descensus est mixtus ex descensu naturæ & uiolento. In ascensu uero ponderis, cum ibi nihil sit secundum naturam, licet argumentari sicut de igne, qui naturaliter ascendit. De igne enim argumentatur in ascensu, sicut de graui in descensu, ex quo sequitur, Quanto graue plus sic ascendit, tanto minus habet de leuitate secundum situm, & sic plus habet de grauitate secundum situm. Diceret forte aliquis, quam non oportet propter prædicta, graue in parte circuli inseriori fieri secundum situm leuius, paret unum non esse motum, sed quietem, tunc nihil contrarium naturæ acquiritur. Sed contra illud obiicitur sic, possibile fuit hanc quietem suisse terminum intrinsecum motus, sicut albationis albedo, cum igitur motus

 Image Size: 240x320 480x640 
960x1280 1440x1920 1920x2560